Wat is stadsverwarming? Zo werkt een warmtenet

Stadsverwarming is een warmtenet: warm water stroomt van een warmtebron via leidingen onder de straat naar een afleverset in je woning. Je hebt geen cv-ketel en geen gasaansluiting nodig. Je betaalt vaste kosten plus een prijs per gigajoule, en de ACM bepaalt hoe hoog die maximaal mogen zijn.^MCACM

Wat is een warmtenet?

Milieu Centraal omschrijft een warmtenet als een grote gezamenlijke cv-ketel.^MC In plaats van een ketel in elke woning is er één warmtebron voor een hele wijk, een stad of een groep flats. Die bron verwarmt water. Dat water gaat door geïsoleerde leidingen onder de grond naar de woningen en komt afgekoeld weer terug.

Stadsverwarming, stadswarmte, wijkverwarming en warmtenet zijn verschillende woorden voor ongeveer hetzelfde. In wetten en bij de overheid heet het meestal collectieve warmte of een collectief warmtesysteem.^RO Blokverwarming is een kleinere vorm: één installatie voor één gebouw of complex.

Op deze site gebruiken we vaste woorden:

• Warmtenet: het geheel van bron, leidingen en aansluitingen.
• Warmteleverancier: het bedrijf dat jou de warmte levert en de rekening stuurt.
• Afleverset: het kastje in je meterkast dat de warmte van het net doorgeeft aan je eigen leidingen.^MC
• GJ (gigajoule): de eenheid waarin je warmteverbruik wordt gemeten, zoals kubieke meters bij gas.

Hoe komt de warmte bij je radiator?

Het water van het net stroomt niet door je radiatoren. In je meterkast hangt een afleverset, een warmtewisselaar. Die geeft de warmte van het net door aan het water in jouw eigen leidingen.^MC Daarna werkt alles zoals je gewend bent: radiatoren of vloerverwarming, en warm water uit de kraan.

1. De bron maakt warm water.
2. Het net brengt het naar je straat en je woning.
3. De afleverset geeft de warmte door aan je verwarming en je warme kraan.
4. Het afgekoelde water gaat terug naar de bron.

De stappen en de tabel staan in de gids hoe het werkt.

Welke temperatuur krijg je?

Niet elk warmtenet levert even heet water. Milieu Centraal onderscheidt vier soorten:^MC

Hoe lager de temperatuur, hoe beter je huis geïsoleerd moet zijn. Bij een LT-net moeten je radiatoren of je vloerverwarming groot genoeg zijn om het huis warm te krijgen.^MC Bij een HT-net merk je weinig verschil met een cv-ketel.

Waar komt de warmte vandaan?

Een warmtenet kan op veel bronnen draaien. Milieu Centraal noemt:^MC

• restwarmte of aftapwarmte uit de industrie en afvalverbranding;
• aardwarmte (geothermie);
• warmte uit water (aquathermie);
• biomassa;
• zonnewarmte;
• bodemwarmte met een warmtepomp (WKO).

Sommige netten gebruiken nu nog aardgas; die moeten later duurzaam worden. Gemiddeld is de uitstoot voor verwarming en warm water met een warmtenet ongeveer 40% lager.^MC Welke bron jouw net gebruikt, staat bij je leverancier.

Wat kost stadsverwarming?

Je rekening heeft een vast deel en een deel dat afhangt van je verbruik. Voor beide stelt de ACM elk jaar een maximum vast, inclusief btw.^ACM Stand van 5 december 2025, tarieven voor 2026:

Een rekenvoorbeeld: bij 25 GJ per jaar, het verbruik waar de ACM mee rekent, betaal je maximaal 25 keer €40,97 is €1.024,25 voor de warmte zelf. Met maximaal €827,91 aan vaste kosten kom je op hoogstens €1.852,16 per jaar.^ACMACM Elk tarief uitgelegd: ACM-maximumtarief warmte 2026.

Milieu Centraal vat het verschil met een warmtepomp zo samen: een warmtenet kost eenmalig minder, maar per jaar meer.^MC

De afleverset in je meterkast

De afleverset is het hart van een warmtenetaansluiting in huis. Er zit een warmtewisselaar in, die de warmte van het net doorgeeft aan je eigen leidingen.^MC Vaak is de set van de leverancier en betaal je er huur voor: in 2026 maximaal €178,51 per jaar voor een set die verwarming en warm kraanwater levert.^ACM Is de set van de leverancier, dan valt een storing in de set onder de compensatieregeling.^ACM

Je hebt er zelf weinig aan te doen. Wil je warmte besparen, dan helpt een goed geïsoleerd huis: dat maakt het warmtenet comfortabeler en goedkoper in gebruik.^MC Een douche-wtw haalt warmte uit het afvoerwater van de douche en bespaart tot 50% van de warmte voor je douchewater.^MC

Kun je kiezen?

Bij gas en stroom kies je je leverancier. Bij een warmtenet niet: elk net heeft één eigenaar, dus overstappen kan niet.^MC Daarom bestaat de maximumprijs van de ACM. Wel beslis je als eigenaar zelf of je aansluit.^MC Wat er geldt als je huurt, of als je eraf wilt: moet je aansluiten op een warmtenet.

Er komt een nieuwe wet. De Wet collectieve warmte brengt warmtebedrijven voor meer dan de helft in publieke handen en zet de prijs op de kosten van het net. Hij gaat waarschijnlijk in op 1 januari 2027.^RO Lees wat de Wet collectieve warmte verandert.

Hoeveel huizen zitten op een warmtenet?

De vijf grootste warmteleveranciers hadden in 2023 samen 444 duizend actieve aansluitingen op grote en middelgrote netten.^CBS Dat zijn vooral appartementen en recente nieuwbouw in steden.^CBS Het kabinet wil er tot 2030 200.000 aansluitingen bij bestaande woningen bij hebben, en rekent voor 2050 met ongeveer 2,6 miljoen warmteaansluitingen.^RO

Verder lezen

• Alle tarieven en een rekenaar voor je eigen verbruik: tarieven.
• Wat je moet en mag, ook als huurder: rechten en wet.
• Geen warmte? storing aan je stadsverwarming.

Veelgestelde vragen

Is stadsverwarming hetzelfde als een warmtenet?

Ja. Stadsverwarming is een warmtenet voor een stad of wijk. De overheid noemt het collectieve warmte.^RO

Heb ik nog een cv-ketel nodig?

Nee. De afleverset in je meterkast neemt die taak over en geeft de warmte door aan je radiatoren en je kraan.^MC

Kan ik overstappen naar een andere warmteleverancier?

Nee. Elk net heeft één eigenaar.^MC De ACM stelt daarom een maximumprijs vast.^ACM

Kan ik op gas blijven koken?

Met een warmtenet ga je van het gas af. Milieu Centraal raadt een inductiekookplaat aan.^MC

Hoe werkt stadsverwarming?

Warm water stroomt van een warmtebron via leidingen onder de straat naar een afleverset in je woning. Je hebt dan geen cv-ketel en geen gasaansluiting nodig.